De hovenier en zijn vereniging KMTP

 

Een belangrijke vereniging voor hoveniers en tuinbezitters in heden en verleden is de Koninklijke Maatschappij Tuinbouw en Plantkunde KMTP Groei & Bloei of de “Maatschappij”, zoals hij door vele werd genoemd.

Het bijzondere van deze vereniging is wel dat zij altijd een mix van liefhebbers en beroepsmensen is geweest. Heden ten dage met de nieuwe naam Groei & Bloei zijn de liefhebbers en tuinbezitters ruim in de meerderheid.

  

De start:

De vereniging is opgericht in augustus 1872 door 32 sympathisanten in Den Haag, vooral met als doel een blad uit te geven. Het was een enthousiaste groep mensen want in 1874 waren er al 24 afdelingen met 252 leden. Ook werd er 1n 1878 al een oproep gedaan voor een rijkstuinbouwschool, maar daarop moest nog wel 20 jaar gewacht worden.

Voor 1872 waren er al initiatieven om organisaties te stichten. Een bijzondere maatschappij was Linnaeus met een kwekerij een handelsonderneming en een tuinbouwschool. Deze maatschappij heeft maar 10 jaar bestaan. Het tijdschrift Sempervirens speelde in deze organisatie ook een rol.

Het hele verhaal van de start en de eerste 100 jaar  is mooi compact weergegeven in een artikel uit 1972 met als titel: “Op het kompas van deze tijd”

Klik hieronder om dit verhaal te lezen.

ZOMERBLOEMEN TENTOONSTELLING NAALDWIJK
PRAKTIJKLES BOOM PLANTEN

Het onderwijs :

De KMTP heeft met zijn vele plaatselijke verenigingen in het verleden een zeer belangrijke rol gepeeld in het groene onderwijs. Het waren de eigenaren van buitenplaatsen en hun tuinbazen die pal stonden voor onderwijs van de tuinman/hovenier. Het onderwijs van de hovenier komt in meerdere vormen op deze website terug. Lees het verslag over bijna 100 jaar groenonderwijs, uitgesproken op de jaarvergadering in Amsterdam op 24 april 1963 door de heer J.H. Riemens, om een idee te geven over de geschiedenis van het onderwijs.Verslag: De Maatschappij en het Tuinbouw onderwijs

               Klik hieronder 

De (Vak) Bladen:

Ook is er in meerdere vormen steeds een (vak)blad uitgegeven. Het Nederlandse Tuinbouwblad verscheen elke zaterdag en werd gratis en franco aan alle leden bezorgd. Voor niet-leden waren de kosten 5 gulden per jaar. Jaarlijks werd een ledenlijst afgedrukt met bestuursleden, ereleden, donateurs, leden en leden die een halve contributie betaalde (naar draagkracht). Klik hier onder

Het blad verandert in de loop der jaren nogal eens van naam en de telling van de jaargang begon dan telkens gewoon opnieuw. Op 3 januari 1903 verschijnt de toevoeging Sempervirens. In 1906 komt het weekblad Onze tuinen voor Vaklieden en Amateur-tuiniers op de markt. Veel jaargangen van onze oude vakbladen zijn nog in te zien bij de speciale collecties van de bibliotheek van de Universiteit Wageningen.

Namen die we als tuinblad tegenkomen zijn onder meer: Floralia, Onze tuinen en Tuin&Hof. Die bladen verschenen bovendien in totaal verschillende formaten: A3, A4 en A5. En steeds is er weer plaats ingeruimd voor verenigingsnieuws vanuit de KMTP.

  

Groei & Bloei :

De naam van het blad die het langste stand houdt, is Groei & Bloei. Met die naam is gestart in 1952. Het blad is zo succesvol dat de vereniging KMTP nu de naam van het blad Groei & Bloei hanteert.

In de jaren 60 en 70 stonden alle belangrijke personeelsadvertenties, zowel van de gemeentes als het bedrijfsleven, in het blad Groei & Bloei. Om te weten wat er speelde in de tuinaanleg en onderhoud was het lidmaatschap van de KMTP belangrijk.

De naam J.H. Riemens als hoofdredacteur is onlosmakelijk aan dit blad gekoppeld. Hij heeft als hoofdredacteur ook zijn stempel gedrukt op het Vakblad voor de Bloemisterij (1948-1981) en splitste daar later (1979) de vakbladen Tuin&Landschap en Bloem&Blad van af.

In de jaren 60 en 70 was het vakblad Groen toonaangevend voor de totale groene beroepssector, inclusief de boomkwekers, gemeentes, grote groenbedrijven en tuin- en landschapsarchitecten. Vanaf de jaren 80 nam het vakblad Tuin&Landschap deze functie van Groen over en werd T&L ook ten kosten van Groei & Bloei erg populair onder hoveniers die hun vak beroepsmatig uitoefenen.

Vanaf die tijd zie je dat het blad Groei & Bloei meer voor de liefhebber en tuinbezitter wordt. Het blad volgt trends en na 2000 krijgt het zelf een glossy uitstraling.

Hoewel de leden misschien voor 50% abonnee zijn op het blad, is het ook echt een vereniging met actieve, plaatselijke afdelingen. Daar floreren tuinclubs en er worden lezingen en cursussen gegeven. Evenals de landelijke Groei & Bloei hebben de meeste afdelingen een eigen website. Hier vind je ook de belangrijkste wapenfeiten van de KMTP en zijn talrijke stukje over de historie van de verenigiing te lezen WEBSITE GROEI & BLOEI

De KMTP heeft veelal kantoor gehouden bij andere groene organisaties. Op dit moment huist het secretariaat in Zoetermeer in het gebouw van het Productschap Tuinbouw. Wat zeker niet onvernoemd mag blijven zijn de kampioenschappen bloemschikken en bloembinden, de eerste boomplantdag en de zeer vele tuin- en plantenkeuringen.  

Geschiedenis van de Vaste Keurings Commissie:

Meer dan een eeuw heeft de Vaste Keuringscommissie (VKC) gevaren onder de vlag van de KMTP. Al in 1880 wilden de toenmalige bestuurders dat er gekeurd werd op kwaliteit en goede naamgeving van bloemisterijproducten.

Het voorstel van de bekende Haarlemse bloembollenexpert en handelaar J.H. Krelage om drie vaste keuringscommissies in te stellen (één van vruchten en groenten, één voor bloemen en een wetenschappelijke commissie voor ziekten) werd aangenomen en op 27 juni 1889 werd de eerste vergadering en keuring gehouden in de Koningszaal van Artis te Amsterdam. 

De vele keuringen die in de loop der jaren plaatsvonden, zorgden ook voor publiciteit over de gekeurde producten. Ze waren vaak aan een tentoonstelling of plaatselijke presentatie gekoppeld. De medailles en prijsuitreikingen gaven de nodige ruchtbaarheid aan de verschillende kweekproducten zoals: bolgewassen, boomkwekerijproducten, vaste planten en de sierteeltproducten onder glas. Wie herinnert ze zich niet, de bordjes met prijsvermelding van de VKC op de Floriade, de Keukenhof of de jaarlijkse zomerbloemententoonstellingen.

In 1909 werd de oorspronkelijke naam van Bloemen, Planten en Groentencommissie vervangen door die van Vaste Keuringscommissie (VKC).

Op 1 januari 2000 werd de VKC losgekoppeld van de KMPT en vanaf dit moment was de Stichting VKC een zelfstandige organisatie.De VKC hield zich naast het jureren en beoordelen van bloemen en planten bezig met registratie van bloemisterijproducten. Een deel van deze activiteiten werd rechtstreeks gefinancierd door de opdrachtgevers en het Productschap Tuinbouw betaalde een fors deel van de kosten van de VKC, vooral daar waar het de instandhoudingskosten betrof.

Vanwege het wegvallen van de collectieve financiering door het Productschap Tuinbouw  werd besloten om VKC en Florecom (een stichting werkzaam op het gebied van coderen, standaardiseren en distribueren van bloemisterijproducten) samen te voegen tot één sterke serviceorganisatie voor de sierteelt gericht op vier kernactiviteiten: registreren, coderen, standaardiseren en distribueren. Andere activiteiten zoals het keuren en jureren en Florinet werden beëindigd.

De nieuwe Stichting Floricode (www.floricode.com) werd actief op 1 januari 2013.

GETUIGSCHRIFT van VERDIENSTE
EERSTE PRIJS BIJZONDERE PIOENEN
Hier nog een aantal voorbeelden van prijzen welke in het verleden door de VKC in samenwerking met de Koninklijke Maatschappij voor Tuinbouw en Plantkunde zijn toegekend.
Boven: De Floriade 1982 in Amsterdam
 
Geheel rechts: Nationale Bloemen Tentoonstelling                 Aalsmeer 25 jaar